Yönetilerek Yönetmek

Şirketler, patronlar, yatırımcılar ve mal sahipleri varlıklarını korumak ve arttırmak için yöneticiler arar. Onların istediği, varlıklarını devam ettirmek veya arttırmaktır ve yönetme şekline pek takılmazlar. Veriler istikrarlı veya yükselişle geldiği sürece sorun olmaz. Tablolar olumsuz verilerle dolmaya başladığında iyi yönetici rolünüz bir halta yaramaz değersiz bir title den başka bir şey değildir.

Yöneticiler başlarına gelecekleri bildikleri için şirketlerinin, mal sahiplerinin ve yatırımcılarının isteklerini kendi altındaki insanlara empoze etmekle görevlidir. Başlarına gelecek kötü kaderin aynı zamanda astlarının da başına geleceğini de iyi bilen yöneticilerin tek derdi insanları yönetmek olduğunda olumsuz sonuçlarla karşılaşıldığında sorumluluk tek başına yöneticiye ait olacaktır.

Göçebe hayattaki çadır yaşantısında bile Han, Oba’sını yönetirken Toy adında meclislerle istişare kapısını aralamış ve yönetimi Oba Beyleriyle paylaşmıştır. Yönetimi farklı insanlarla paylaşarak yönetilmeye de imkan tanıyan Han, gelecekte yaşanabilecek olumsuz sonuçlarda tek başına hedef olmaktan kaçınmıştır.

Bugün büyük şirketlerde ciddi makamlarda bulunan yöneticiler incelendiğinde yönetimi astlarıyla paylaşan yöneticilerin şirket ve çalışanlarına daha faydalı olduğu, tercih edilen yöneticilerin arasına girdikleri görülecektir. Her şey en iyi ben veya yönetim kadrosu olarak biz biliriz anlayışının yanlış olduğunu anlamayan şirketler çalışanından yöneticisine kadar neyi neden yaptıklarını bilen çalışma gruplarının karşısında er yada geç kaybedeceklerdir.

Yönetirken yönetilmeye müsade etmek, alınacak kararlara astların da etki edebilmesine izin vermektir. Bu izni kullanmayan, kendisinin en doğru kararı verdiğini zanneden yöneticiler, gerçek verilerle izleyemediği departmanlar tarafından aldatılmaya, kendisine raporlayan astları tarafından eleştirilmeye mahkum olurlar. Türlü şekillerle üzerlerinde hissedecekleri baskı, daha büyük hatalar yapmaya, daha yıkıcı olmaya ve dönülmesi zor yollara sapmaya sebep olacaktır. İflas eden şirketler incelendiğinde, yanlış verilen bir karardan inatla vazgeçilmediği, toparlamak için yapılan yatırımların iflası getirdiği görülecektir.

Yönetmenin, yapılan en basit işten, en önemli işe kadar tüm paydaşlarla etki alanlarına göre paylaşılmamasının verdiği zararı sayılarla göstermek mümkün değilse de batmış tarih sayfalarına karışmış şirketlerle göstermek mümkündür.

İş Görüşmesinde Nelere Dikkat Edilmelidir ?

İş aradınız veya iş sizi arayıp buldu. Artık sıra karşılıklı görüşme ve karar verme aşamasına geldi. Müracaat etme ön görüşme derken mülakat günü geldi çattı. Önceden deneyimli olanlar için pek heyecan verici olmayabilir fakat askerden gelen, okulu yeni biten, ev hanımı olup çalışmaya karar verenler için heyecan verici bir süreçtir. Hangi durumda olursa olsun iş görüşmeleri önemlidir. Çünkü görüşmenin sonunda yaşam şekliniz ve yaşam kaliteniz olumdu veya olumsuz yönde etkilenir.

Bu yazıda iş görüşmelerinin olumlu sonuçlanması için dikkat edilmesi gerekenler konusunda deneyim ve yorumlarımdan bahsedeceğim;

Gerçekten Çalışmak İstiyor musun ?

Gerçekten çalışmak istiyor musunuz ? Kararsız, olsa da olur olmasa da olur duygusu kaybettirir. Görüşmede “alırsanız olur almazsanız da fark etmez” gibi bir ifade kullanırsanız “ben burada çalışmak istiyorum” diyen kişi iş sahibi olur siz beklersiniz. İş veren kendisiyle çalışmak konusunda tutku sahibi adayları sever.

Doğru Pozisyona Başvurmak

Sırf işsiz kalmamak için hayatında hiç yapmadığı, yapmamakla birlikte en ufak bilgiye sahip olmadığı pozisyona başvuran adayların görüşme süreleri gerçekten kısa sürer. İş veren geçmiş deneyimleri ve sorular sorulduğunda deneyimlerden yola çıkan akılcı cevapları sever. Eğer “hızlı öğrenirim” derseniz. “Ben daha önce yaptım” diyen aday iş sahibi olur siz beklersiniz.

Önce Parayı Konuşmak

İşin türüne göre değişen bir durum olmakla birlikte bir çok görüşmede maddi konular hoş karşılanmaz. İş görüşmesinden sonra, kabul edilirseniz teklifi reddetme hakkına sahipsiniz. İş görüşmede “kaç para vereceksiniz” diye sorarsanız. Sadece iş konuşanlar iş sahibi olur siz beklersiniz.

Son İş Yerinden Çıkış Sebepleri

Görüşme esnasında İK uzmanı veya işveren size son çalıştığınız yerden neden çıktığınızı sorabilir. Bu soruya “patronla tartıştım” cevabını verenlerin bir çoğu sizi geri arayacağız dendiği halde aranmamıştır. İflas, ücretin ödenmemesi, küçülmeye gitme gibi durumlar söylenebilir fakat son çalışma deneyiminin nasıl sonlandığı hakkında bilgi vermek zorunda değilsiniz. İş veren çok merak ederse başvuru formunda referans olarak belirttiğiniz kişileri arayıp hakkınızda bilgi sahibi olabilir. İşverenler çıkarılan, tartışmalı ayrılan, muhakeme süreci devam eden, siyasi olaylara bulaşan adayları pek sevmez.

Sendikalar STK’lar Siyasi Partiler

İş görüşmesinde siyasi faaliyetler, STK lar ve çalışma grupları risktir. Mümkünse görüşmeden önce siyasi parti üyeliğiniz varsa kaldırın, STK’lar için global olması önemlidir. Başvurduğunuz iş yeri, üyesi olduğunuz STK ile barışık olmayabilir, içinde bulunduğunuz siyasi oluşum şirketinizin siyasi eğilimi ile uyuşmayabilir. Görüşme sırasında siyasi ifadeler kullanmamaya, STK üyeliğiniz varsa bahsetmemeye özen göstermelisiniz. Daha önceki çalışma döneminde sendikal faaliyette bulunmuş olabilirsiniz, başvurduğunuz iş yeri sendika kabul etmeyebilir veya çalıştıkları sendika, daha önce sizin üye olduğunuz sendika ile ters olabilir. Bu sebeple sendika, siyasi parti, STK ve çalışma grupları konusunun açılmamasına açılırsa da cevap vermemeye dikkat edin. Aklınızdan çıkarmayın “hükumet rekabetten hoşlanmaz”

Eş Dost Akraba

Başvurduğunuz iş yerinde, başvuru pozisyonunda veya aynı departmanda bulunan akraba bilgisi iş görüşmesinde söylenmelidir. İş görüşmesinde akrabalık bağının belirtilmemesi etik karşılanmayacaktır. İK uzmanı akrabalığı soy adınızdan tespit ederse ne ala fakat edememişse siz belirtmelisiniz. Samimi tavrınız farklı pozisyonda veya departmanda işe alınmanızı sağlayabilir.

Ne Zaman Başlarsın ?

Mülakatta karşılaşılacak sorulardan biri de ne zaman başlarsın ? İşe başlangıç tarihini uzun tutarsanız vazgeçilme ihtimalini ortaya çıkarmış olursunuz. Bu soruya verilecek en iyi cevap “ne zaman müsait ise o zaman başlayabilirim” olacaktır.

Kılık Kıyafet

Bir çok makalede en başta tutulan bu konuyu bilerek en sonda tuttum çünkü özel şirketlerde kılık kıyafet devlet dairelerindeki kadar önemli değildir. Dikkat etmeniz gereken tek şey temiz olmaktır. Sakalınız varsa düzenlemeni saçlarınız uzunsa taramanız yeterli olacaktır. Parlak dişler, bakımlı bir cilt, temiz elbiselerle işverenin yeni temsilcisi olmak için uygun aday olduğunuzu göstermelisiniz.

Ses Tonu ve Üslup

İş görüşmelerinde İK uzmanları, komisyon veya patronun dikkat edeceği noktalardan biri de ses tonu ile üsluptur. Gayrisamimi, yüksek veya kısık sesle, anlaşılması zor ifadeler ve birbirinden kopuk hikayelerin anlatıldığı görüşmeler çoğunlukla olumsuz geçer. Canlı ses tonu, anlaşılır ve kısa ifadeler, kurum kültürüne yakışır bir üslup görüşmenin olumlu geçmesi için olmazsa olmazlardandır.

Özgüven

Elbette “ben buraya müdür olmaya geldim” gibi iddialı bir çıkış yapmamalısınız fakat özgüveninizin yerinde olduğunu göstermelisiniz. Bir çok görüşmede “burada işe başlasan gelecekte kendini nasıl bir pozisyonda görürsün, bugünden yorumun ne olurdu” gibi sorular yöneltilir. Bu tür sorulara verilecek en iyi cevap “çalışma süresine göre elde edilebilecek en iyi pozisyona sahip olurum” olur. Yuvarlak ifadelerle her şeyi başarabilecek inancı yansıtmak işverenin size olan güvenini arttıracaktır.

Bildikleriniz ve bilmedikleriniz

İş görüşmelerinde geçmiş deneyimleriniz İK nın dikkatini çeker. Geçmiş deneyimler, kişisel gelişim faaliyetleriniz ve iş verenin işine yarayacak ama bildiğiniz her şeyi anlatın. Gerçek anlamda bilmediğiniz, kulaktan dolma bilgiler hakkında ise pek yorum yapmayın, illa üzerinde duruluyorsa konu hakkındaki bilgi düzeyinizi mütevazi bir şekilde belirtin. Göbekten sallamak İK uzmanlarının genelde kolay yakaladığı bir konudur.

İşveren Hakkında Bilgi Sahibi Olun

Gireceğiniz iş yeri hakkında önceden detaylı bir araştırma yapın, hangi alanlarda faaliyet gösterildiği, kaç lokasyon olduğu, ortalama kaç kişi çalıştığı ve o alandaki rakiplerine nazaran nasıl göründüğü hakkında bilginiz olsun. Mülakat sırasında işletmeyi tanıdığınızı ve araştırdığınızı belli eden kısa bir cümle kurmak İK uzmanlarının hoşuna gidecektir.

Soru Sormak

İş görüşmelerinde tüm soruları İK uzmanlarının size sormasına izin vermeyin. Arada siz de soru sorun, İK uzmanı sorunuzu yanıtlarken gözlerinin içine bakın ve kafa hareketleriyle kendisini pürdikkat dinlediğinizi ona belli edin. Bu diyalog gerçekleşirken yapıcı yaklaşımlar ve gülümseme gidişatı olumlu etkileyecektir.

Tuhaf Mülakat Soruları ;

Kim Bu Kemalistler !

Geçtiğimiz gün tarihçi Sinan Meydan çok güzel bir paylaşımda bulundu. İsim vermeyeceğim şu aralar çok fazla televizyona çıkan bir akademisyen tartışma esnasında Kemalistleri Türkçe Ezan getirerek dini yok etmekle suçladı. Çok önemli bir şahsiyetmiş gibi hemen Kemalizm nedir? İyi bir şey midir ? Kemalistler kimdir ? Amaçları nelerdir ? Televizyonlarda tartışılmaya başlandı.

Sinan Meydan’da bu tartışmaların arasında bir paylaşımda bulunarak Milliyetçi Türk gençlerinin duygularına tercüman oldu. Meydan paylaşımında ” Atatürk,Cumhuriyet düşmanlığı gittikçe daha da marjinalleşiyor.Aklı başında, gerçekten bilgili,onurlu,dürüst,yurtsever saygın bir Atatürk,Cumhuriyet düşmanı bulamazsınız;araştırınca bunların ya deli,ya cahil,ya sahtekar,ya ahlaksız,ya görevli ya da hain olduklarını göreceksiniz. ” ifadelerine yer verdi.

Bu olaylar olurken televizyon başında “neler oluyor, tv deki bu adam Kemalizm’e nasıl oluyor da bu kadar rahat din düşması diyebiliyor? Bu ifadelerin toplumu kutuplaştırılacağı bilindiği halde kim buna neden müsade ediyor” diye geçirdim. Sonra içimden tekrar inandığım Kemalizm nedir ? Kemalistler kimlerdir? Neler yapmışlardır ? Neden Kemalistlerdir ? diye sorular sordum ve bildiğim sorulara bildiğim kadar cevaplar verdim.

Kemalizm Nedir ?

Kemalizm Osmanlı Devleti Emperyalist güçler tarafından işgal edildiğinde milli mücadeleyi örgütleyip düşmanı Türkiye topraklarından kovan ordunun komutanı olan Mustafa Kemal’in düşünce yapısını örnek alarak oluşan bir düşünsel güç, Türkiye Cumhuriyeti’nin sekülerizm ve Türk milliyetçiliği üzerine temellenmiş kurucu ideolojisidir. Atatürkçü ideolojinin temellerini, Atatürk’ün düşünce ve uygulamalarıyla ortaya koyduğu amaçlar, ilkeler ve gerçekleştirdiği inkılaplar oluşturur.

Kemalistler Kimlerdir ?

Emperyalist güçler başta olmak üzere iç ve dış tüm düşmanlara karşı her alanda Türk Devletini koruyan ve tarihi değerlerine sahip çıkanlar Kemalistlerdir.

Kemalistler Neler Yapmışlardır ?

Hak din İslamın’da emrettiği gibi hakkı batıldan ayıran, insanlara bilmediğini öğreten ve aydınlatan ilke ve inklaplarla Türk ulusunu canlandırmıştır. Muasır medeniyetlerin üzerine çıkma hedefi koyan bir lideri örnek almış ve dünyaya örnek millet olmayı ilke edinmiştir.

Neden Kemalisttirler ?

Çünkü totaliter sistemlerin özgürlüğü yok edeceği ilkesel olarak kanıtlanmıştır. Ulus devlet olmanın önemi kanla yazılmış ve dünyaya kanıtlanmıştır. Bir soyun değil demoratik bir ülkenin bireyi olmanın tadına varılmıştır.